East of Eden ซีรีส์ Netflix จากนวนิยายของ จอห์น สไตน์เบ็ก (John Steinbeck)

ช่วงหลายวันก่อนที่น้ำท่วมถนนหน้าหมู่บ้าน ออกไปไหนไม่ได้ เปิด FB ก็เจอแต่ข่าวน้ำท่วม หรือไม่ก็ข่าวโยนความผิดกันไปมา เรื่องนั้นเรื่องนี้ อารมณ์ชักจะหม่นหมอง เลยต่ออายุ Netflix ซะเลย กะหาอะไรดูลบเมฆหมอกในหัว ก็มาเจอเรื่องนี้เลย East of Eden

ซีรี่ส์จากหนังสือของนักเขียนรางวัลโนเบล

สมัยก่อนเคยอ่านนวนิยายของ จอห์น สไตน์เบ็กบางเล่ม เช่น Tortilla Flat แปลเป็นไทยโดยประมูล อุณหธูป ใช้ชื่อภาษาไทยว่า โลกียชน เป็นปกเก่ามาก น่าจะได้ตอนไปคุ้ยหาหนังสือเก่าในงานสัปดาห์หนังสือฯ คุรุสภา ตอนนี้หนังสือไม่อยู่ล่ะ ขายเป็นมือสองไปแล้ว

หรือเรื่อง Sweet Thursday จำไม่ได้ล่ะว่าแปลไทยชื่ออะไร จำได้ว่าอ่านสนุก, Of Mice and Men จำได้นิดหน่อย แต่เนื้อเรื่องหดหู่เสียจนไม่อยากจำ

ส่วน The Pearl, Cannery Row, The Grapes of Wrath บางเรื่องก็เคยอ่านแต่จำเนื้อเรื่องอะไรไม่ได้เลย บางเรื่องก็น่าจะไม่เคยอ่าน

East of Eden นี่ก็เคยได้ยินชื่อ แต่ไม่เคยอ่านแน่นอน

มีฉบับแปลไทยด้วยนะ จะหาซื้อได้มั้ย

East of Eden

เป็นซีรีส์ดราม่า สะท้อนเรื่องราวของความดี-ความชั่วในตัวคน และการเลือกที่จะทำหรือไม่ทำ ค่อนข้างซีเรียสไปนิดสำหรับชีวิตที่ต้องการความบันเทิง ก็นะ... กลายเป็นว่าถึงจะหม่นหมองไปบ้าง แต่ก็ยังดีกว่าอ่านดราม่าทางโซเชียลยุคนี้

ถือว่าสนุกสำหรับเราเลยล่ะ!

East of Eden บน Netflix เล่าเรื่องราวของ 2 พี่น้อง (ผู้ชาย) ที่นิสัยต่างกัน สนิทสนมกันตั้งแต่เด็กเนื่องจากปัญหาในบ้านทำให้ต้องพึ่งพากันในด้านจิตใจ แต่กระนั้นความใกล้ชิดกันในขนาดนี้ก็สร้างทั้งความรักความผูกพัน และความเกลียดชังไปพร้อมๆ กัน

อดัมกับชาร์ลส์ในวัยเด็ก

ตัวละครหลักเหมือนจะเอามาเทียบเคียงกับบุคคลในคัมภีร์ไบเบิ้ล เคนกับเอเบล (Cain and Abel) (ขอเรียกชื่อตามเสียงในซีรี่ส์นะคะ)

เคน กับ เอเบล เป็นบุตรชายของอดัมกับอีฟ เคนเป็นพี่ชายคนโต มีอาชีพเพาะปลูก ส่วนเอเบลเป็นน้องชาย มีอาชีพเลี้ยงแกะ ทั้งคู่ได้นำผลผลิตจากอาชีพของตนมาถวายแด่พระเจ้า โดยเคนนำพืชผลจากการเพาะปลูกมาถวาย ส่วนเอเบลนำแกะหัวปีและไขมันของมันมาถวาย

พระเจ้าทรงพอพระทัยในเครื่องบูชาของเอเบลมากกว่า ทำให้เคนโกรธและแค้นใจมาก วันหนึ่งเคนจึงชวนเอเบลออกไปที่ทุ่งนา แล้วลงมือฆ่าน้องชายของตัวเอง ถือเป็นเหตุฆาตกรรมครั้งแรกของมนุษยชาติในคัมภีร์ไบเบิล

ตัวละครหลักและการสื่อความหมายเชิงสัญลักษณ์

ไซรัส แทรสก์

จุดเริ่มต้นของเรื่องนี้คือ ไซรัส แทรสก์ (Cyrus Trask รับบทโดยนักแสดงและนักเขียนบทละครชื่อดัง เทรซี เลตส์ (Tracy Letts)) พ่อของอดัมกับชาร์ลส์ แม่ของอดัมตายตั้งแต่เขายังเป็นทารก พ่อจึงแต่งงานใหม่ และมีลูกอีกคนคือชาร์ลส์

ไซรัส

เขาเลี้ยงลูกอย่างเข้มงวดและรุนแรง พี่น้องทั้ง 2 คนเติบโตมาด้วยความรักผูกพันและประคับประคองจิตใจกับเรื่อยมา จนกระทั่งในวันเกิดของไซรัสที่เขาได้รับของขวัญจากลูกชายทั้งคู่ ความชื่นชอบในของขวัญที่ไม่เท่าเทียมกัน จนเป็นชนวนสร้างปมเล็กๆ ให้เกิดความขัดแย้งให้เกิดขึ้นกับชาร์ลส์ และค่อยๆ ขยายใหญ่ขึ้นตามวัย

ตัวละครไซรัสนี้ถือเป็นสัญลักษณ์แทน พระเจ้า ในเรื่องราวรุ่นแรก ที่เลือกรับเครื่องบูชาและแสดงความลำเอียงออกมาอย่างเห็นได้ชัด

ลูกชายของไซรัส แทรสก์

เมื่อถึงวัยเข้าร่วมกองทัพ ชาร์ลส์ที่เก่งกาจในเรื่องการใช้ปืนและต้องการเป็นทหารกลับถูกพ่อสั่งให้ทำงานอยู่ที่ฟาร์ม ส่วนอดัมที่รักสงบถูกส่งไปเข้าเป็นทหาร สร้างปมความขัดแย้งให้ขยายใหญ่

จนถึงจุดหนึ่งเมื่ออดัมโตพอและเริ่มขัดขืนอำนาจของพ่อ และทำตัวหายสาบสูญ จนกระทั่งวันหนึ่งเขากลับคืนสู่บ้านและพบว่าพ่อกับแม่ของชาร์ลส์เสียชีวิตแล้ว พี่น้องเริ่มปรองดองกัน

อดัม

เคธี กับ ชาร์ลส์

ไซรัสทิ้งมรดกเอาไว้ให้ทั้งคู่มากมาย ในขณะที่ชาร์ลส์เองก็สร้างฟาร์มจนประสบความสำเร็จ จนกลายเป็นคนที่ร่ำรวยมากทั้งคู่

Adam Trask รับบทโดย Christopher Abbott ชื่อ Adam อักษร A เป็นตัวแทน Abel (เอเบล) และชื่อยังพ้องกับ Adam ที่เป็นพ่อในไบเบิลด้วย เขาเป็นคนจิตใจดีและเป็นลูกรักของพ่อ
Charles Trask รับบทโดย Mike Faist อักษรที่นำหน้าชื่อ C แทน Cain (เคน) เขาเป็นคนที่อารมณ์ร้อน มีบาดแผลในใจ และอิจฉาที่พ่อลำเอียง

หญิงสาวที่ปรากฏตัวในคืนหนึ่ง

ความบาดหมางเริ่มต้นขึ้นอีกครั้งเมื่อมีหญิงคนหนึ่งมาปรากฏตัวหน้าบ้านในสภาพปางตาย เธอคนนั้นชื่อ เคธี เอมส์ ในอีพีหนึ่งของเรื่อง นำเสนอเรื่องราวของเคธี แสดงให้เห็นว่าเกิดอะไรบางอย่างขึ้นในตอนที่เธออายุ 5 ขวบ ที่อาจเป็นชนวนที่ทำให้เธอเป็นเธอเช่นในเรื่อง เมื่อเติบโตขึ้นเธอเรียนรู้ที่จะใช้เสน่ห์ของตัวเองชักใยผู้คนรอบตัวให้กลายมาเป็นหุ่นให้เธอเชิดแบบไม่รู้ตัว

พี่น้องทั้ง 2 เองก็ตกอยู่ในบ่วงแห่งความลุ่มหลง

เคธี

อดัมแต่งงานกับเคธีและพาเธอย้ายจากคอนเนตทิคัตอพยพไปยังหุบเขาซาลินาส รัฐแคลิฟอร์เนีย และอดัมตั้งใจจะสร้างฟาร์มเป็นสวงสวรรค์มอบให้กับเคธี แต่เคธีไม่ต้องการชีวิตแบบนั้น ที่นั่นเธอตั้งท้องลูกแฝด ซึ่งเมื่อคลอดแล้วเธอก็หนีจากทุกคนไป ปล่อยทิ้งให้อดัมให้เหี่ยวเฉา ปล่อยทิ้งลูกแฝดไว้แบบไม่ใยดี

เคธี เอมส์ Cathy Ames (รับบทโดย Florence Pugh): อักษรนำ C ของเธอก็สะท้อนถึงด้านมืดและสัญลักษณ์ของ Cain เช่นกัน เธอคือตัวละครหญิงที่เป็นชนวนเหตุและนำพาความแตกร้าวมาสู่พี่น้องตระกูล Trask ทั้งสองรุ่น

เพื่อนผู้เคียงข้างอดัม

ในระหว่างที่อดัมอยู่เหมือนไร้ชีวิต เขาก็ได้เพื่อนข้างกาย 2 คนมาช่วยดู คือแซม แฮมิลตัน ชาวไอริช เพื่อนบ้าน และ ลี ชาวจีนที่เกิดในอเมริกาทำหน้าที่เป็นพ่อบ้านของอดัม ทั้งสองคนถือเป็นตัวละครหัวใจสำคัญที่คอยช่วยเหลือและเตือนสติอดัมในยามที่เขาแตกสลาย

ลี กับ แซม

Samuel Hamilton รับบทโดย Ciarán Hinds (เคียรัน ไฮนส์) — นักแสดงอาวุโสชาวไอริชที่มีผลงานดังอย่าง Game of Thrones และ Rome
Lee รับบทโดย Hoon Lee ฮุน ลี — นักแสดงชาวอเมริกันเชื้อสายเกาหลีที่มีผลงานดังจากซีรีส์ Banshee และ Warrior

ฝาแฝดทายาทของ Adam

เหตุการณ์เหมือนเป็นการฉายซ้ำของโศกนาฏกรรม Cain and Abel อีกครั้ง

เคเล็บ (หรือ แคล) กับ แอรอน ลูกแฝดที่ลีเลี้ยงดูมาจนโต เขามองเห็นปัญหาที่เกิดขึ้นระหว่างพ่อกับลูกชายทั้ง 2 แต่ก็เข้าไปแก้ไขอะไรไม่ได้

แอรอน กับ เคเล็บ

อดัมเองหลังจากหลุดออกจากวังวนของเคธีได้ก็เริ่มพยายามตั้งตัวขึ้นใหม่ แม้เขาจะไม่ได้เข้มงวดหรือรุนแรงกับลูกชายเหมือนพ่อของเขา แต่ในการแสดงออกถึงความรัก เขาสร้างรอยร้าวขึ้นในความสัมพันธ์ระหว่างพี่น้องทั้งสองโดยไม่รู้ตัว และนำไปสู่โศกนาฏกรรมในตอนท้ายของเรื่อง

Caleb "Cal" Trask รับบทโดย Joseph Zada อักษร C ตัวแทนของ Cain (เคน) เขาเป็นแฝดคนที่มีบุคลิกมืดมน ดุดัน และพยายามดิ้นรนเพื่อความรักจากพ่อ
Aron Trask รับบทโดย Joe Anders เป็นตัวแทนของ Abel (เอเบล) เขาเป็นแฝดคนน้องที่ดูบริสุทธิ์ เป็นคนดี และเป็นที่รักของพ่อมากกว่า

ความหมายของ East of Eden

คำว่า "East of Eden" แปลว่า ทางทิศตะวันออกของเอเดน เกี่ยวข้องกับเคนโดยตรง เพราะมันคือ สถานที่ที่เคนถูกเนรเทศไปใช้ชีวิตหลังจากที่เขาลงมือฆ่าเอเบล น้องชายของตัวเอง

ตามบันทึกในพระคัมภีร์ไบเบิล (ปฐมกาล บทที่ 4) หลังจากที่เคนทำความผิดครั้งใหญ่ พระเจ้าได้ทรงสาปแช่งและเนรเทศเขาออกจากผืนดินอุดมสมบูรณ์ โดยในคัมภีร์ระบุไว้ว่า:

"เคนจึงทูลลาพระยาห์เวห์ไป และอาศัยอยู่ที่แผ่นดินโนด ทางทิศตะวันออกของเอเดน"

เคธีที่รู้สึกเหมือนถูกกักขังอยู่ในดินแดนอันห่างไกลผู้คน

ความเกี่ยวโยงของสถานที่นี้กับตัวละครเคนและเนื้อเรื่อง มีความหมายลึกซึ้ง 3 ด้าน

ดินแดนแห่งการเร่ร่อนและคำสาป คำว่า "ดินแดนโนด" (Land of Nod) ในภาษาฮีบรู แปลว่า "การซัดเซพเนจร" ทิศตะวันออกของเอเดนจึงไม่ใช่แค่ชื่อตำแหน่งบนแผนที่ แต่เป็นสัญลักษณ์ของพื้นที่ที่แห้งแล้ง ห่างไกลจากความโปรดปรานของพระเจ้า และเป็นที่อยู่ของคนบาปที่ต้องใช้ชีวิตอย่างยากลำบาก
การสูญเสียสรวงสวรรค์ สวนเอเดนคือสัญลักษณ์ของความบริสุทธิ์และการอยู่ร่วมกับพระเจ้า การที่เคนต้องระหกระเหินไปอยู่ทาง "ทิศตะวันออก" หมายถึงการที่มนุษย์ได้ก้าวข้ามสายตาของพระเจ้า ออกไปเผชิญโลกภายนอกที่เต็มไปด้วยความทุกข์ยากด้วยตัวเอง
นัยในนวนิยายและซีรีส์ เมื่อผู้เขียน John Steinbeck นำคำนี้มาใช้เป็นชื่อเรื่อง East of Eden จึงเป็นการเปรียบเปรยว่า ตัวละครทุกตัวในเรื่อง โดยเฉพาะตัวละครที่มีอักษรนำด้วยตัว C อย่าง Charles, Cal หรือ Cathy กำลังใช้ชีวิตอยู่ในดินแดนแห่งคำสาปของเคน พวกเขาต้องดิ้นรนกับด้านมืด ความอิจฉาริษยา และความรู้สึกผิดที่ส่งทอดกันมาทางสายเลือด

แผลเป็นที่หน้าผาก

ตอนดูถึงอีพีท้าย ก็เห็นความเหมือนกันบางอย่างของชาร์ลส์กับเคธี คือรอยแผลเป็นที่หน้าผาก และในระหว่างหาข้อมูลก็ได้เห็นบทความ รอยประทับของเคน (The Mark of Cain) ที่พระเจ้าทำไว้ให้เคนก่อนเดินทางไปทิศตะวันออกของเอเดน หาข้อมูลจาก AI ได้เนื้อหายาวๆ แต่ส่วนหนึ่งที่พบและเกี่ยวเนื่องกับเนื้อเรื่องคือ

ในตำนานทางศาสนา บางกลุ่มเชื่อว่าเป็นตราประทับรูปอักษรฮีบรูบนหน้าผาก บางตำนานในยุคกลางเชื่อว่าเป็นแผลเป็นขนาดใหญ่ หรือกระทั่งการงอกของเขาสัตว์

เพื่อปกป้องเคนไม่ให้ถูกผู้ใดฆ่าในระหว่างเดินทาง

สัญลักษณ์นี้มีนัยยะสองด้าน คือตราแห่งคำสาป vs ตราแห่งความเมตตา

สัญลักษณ์ของคนบาป รอยประทับนี้คือเครื่องหมายของความอับอายและตราบาปที่ติดตัวไปจนตาย เป็นสัญลักษณ์ของคนที่ฆ่าพี่น้องตัวเอง ในอีกด้านมันคือความเมตตาของพระเจ้า รอยประทับนี้กลับกลายเป็นสัญลักษณ์ของการปกป้องและโอกาสครั้งที่สอง เพราะแม้เคนจะทำบาปหนาหน่วง แต่พระเจ้าก็ยังทรงไว้ชีวิตและคุ้มครองไม่ให้ใครมาทำร้ายเขา

เคธี

ในนวนิยายและซีรีส์ East of Eden รอยประทับของเคนถูกนำมาเปรียบเปรยถึง "บาดแผลทางใจและพันธุกรรมความชั่วร้าย" ที่ส่งต่อจากรุ่นสู่รุ่น

ชาร์ลส์ (ตัวแทนเคนรุ่นพ่อ) มีแผลเป็นขนาดใหญ่บนหน้าผากที่เกิดจากอุบัติเหตุขุดดิน ซึ่งส่งผลให้ใบหน้าของเขาดูมืดมนและน่ากลัว คล้ายกับรอยประทับของเคนในจินตนาการ
แคล (ตัวแทนเคนรุ่นลูก) แม้จะไม่มีแผลเป็นทางกายภาพ แต่เขาก็รู้สึกเหมือนตัวเองมี "รอยประทับที่มองไม่เห็น" เป็นความมืดดำในจิตใจที่ติดตัวมาตั้งแต่เกิดจากเคธี ทำให้เขามักตั้งคำถามว่าตนเองป่าเถื่อนและถูกสาปให้ทำลายคนอื่นเหมือนเคนหรือไม่

เรื่องราวจบลงที่ Timshel (ทิมเชล)

ทิมเชลถือเป็นกุญแจสำคัญในการปลดล็อกคำสาปรอยประทับของเคน Timshel หมายถึง มนุษย์เรามีสิทธิ์ที่จะเลือกทางเดินของตัวเองว่าจะทำดีหรือทำชั่ว เพื่อดูว่าตัวละครที่มีชื่อรหัสสายเลือดของ "เคน" (C) จะสามารถเอาชนะโชคชะตาและไม่ทำบาปซ้ำรอยเดิมในอดีตได้หรือไม่

อดัมในวันที่ตื่นจากมนตร์สะกดของเคธี

Drink Me

เราสงสัยฉากหนึ่งคือ ฉากเด็กหญิงอายุ 5 ขวบในชุดแบบ Alice in Wonderland มุดลงโพรงมืด และประโยคที่เคธีบอกว่า อยากตัวเล็กลงจนความชั่วร้ายหาไม่เจอ เป็นการตีความใหม่และเสริมเข้ามาโดย โซอี คาซาน (Zoe Kazan) ผู้สร้างซีรีส์ฉบับนี้

เป็นฉากที่บอกเป็นนัยว่าเกิดเหตุการณ์ร้ายบางอย่างตอนเคธีอายุ 5 ขวบซึ่งสร้างบาดแผล (Trauma) จนกลายเป็นจุดเริ่มต้นที่หล่อหลอมให้เธอกลายเป็นคนเย็นชา ไร้ความรู้สึก และเลือกที่จะทำร้ายผู้อื่นเพื่อปกป้องตัวเองในเวลาต่อมา

โดยสำหรับในหนังสือไม่มีฉากนี้ แต่จะเป็นการฉายแววความเจ้าเล่ห์และโหดเหี้ยมผ่านการโกหกเรื่องถูกทำร้ายตอนอายุ 10 ขวบแทน

ทีมงานเบื้องหลังหลัก (Key Crew)

โซอี คาซาน (Zoe Kazan): ผู้สร้าง (Creator), ผู้เขียนบท (Writer) และหัวหน้าผู้จัดซีรีส์ (Co-Showrunner) (เธอเป็นหลานสาวของ Elia Kazan ผู้กำกับภาพยนตร์ East of Eden ฉบับคลาสสิกปี 1955)
เจบ สจวร์ต (Jeb Stuart): ผู้เขียนบทและหัวหน้าผู้จัดซีรีส์ร่วม (Co-Showrunner)
การ์ธ เดวิส (Garth Davis): ผู้กำกับใน 4 ตอนแรก (Episodes 1–4)
ลอร์ เดอ คลากมงต์-ตอนแนร์ (Laure de Clermont-Tonnerre): ผู้กำกับใน 3 ตอนหลัง (Episodes 5–7)
จอห์น สไตน์เบ็ค (John Steinbeck): ผู้เขียนนวนิยายต้นฉบับปี 1952